Doedd Dad ddim yn ddyn hynod o ffit; yn ysmygwr, ers ei blentyndod, ac wedi treulio\u2019i fywyd yn bwyta’r bwyd blasus – y stwff \u2018da ni gyd yn gwybod sydd ddim yn dda inni! Gormod o facwn, selsig, a chig eidion! Gan ychwanegu hynny i\u2019r ffaith nad oedd yn gwneud ymarfer corff – doedd o ddim yn cyd-bwyso’i ddiet gyda\u2019r ymarfer oedd ei gorff angen i gadw\u2019n iach. Yn ddyn eithaf ifanc, yn ei bedwardegau, fe gafodd “heart bypass” er mwyn helpu ei galon. Ond erbyn cyrraedd ei chwedegau, sylweddolodd bod angen iddo sortio’i hun allan, ac fe ymwelodd \u00e2\u2019r doctor unwaith eto. <\/p>\n
Roedd y doctor yn anhygoel; fe gafodd Dad ei gyfeirio at arbenigwr mewn clefyd y galon. Cafodd yr help yr oedd ei angen – ac wedi angen ers peth amser. Dechreuodd Dad edrych ar \u00f4l ei hun. Dechreuodd golli pwysa a dechreuodd ei ffitrwydd wella, ond yn anffodus, yn hwyr un nos Fawrth dioddefodd Dad o anewrysm aortig (aortig aneurysm). Dau ddiwrnod yn ddiweddarach, bu farw.<\/p>\n
Roedd yr holl flynyddoedd o \u2018smygu wedi gwanhau ei rhydweli, nes eu bod nhw’n debyg i bapur cr\u00eap. O ganlyniad, bob tro roedd y llawfeddyg yn trio gwn\u00efo ei rhydweli roedd y pwythau yn rhwygo waliau’r rhydweli ac felly doedd dim modd trwsio\u2019r niwed. Roedd bywyd o \u2018smygu a pheidio ag edrych ar \u00f4l ei hun wedi dal i fynnu efo Dad.<\/p>\n
Dim fy mwriad yw adrodd stori ddagreuol; yr hyn dwi’n trio pwysleisio yw ei bod hi’n bwysig IAWN ein bod ni\u2019n edrych ar \u00f4l ein hunain. A dim jest am flwyddyn neu ddwy chwaith, ond trwy gydol ein hoes! Mae’n bwysig gwneud yn si\u0175r ein bod ni\u2019n bwyta’n iach – wrth gwrs mae\u2019r pethau drwg yn oce \u2018in moderation\u2019, ond ein bod ni hefyd yn gwneud ymarfer corff, ac yn ymofyn cyngor arbenigol os ar unrhyw adeg yr ydym yn poeni am iechyd, boed o’n gorfforol neu’n feddyliol.<\/p>\n
Yn draddodiadol dyda ni hogiau a dynion ddim yn siarad am y pethau sy\u2019n ein poeni. Ond mai r\u0175an yn amser i newid y traddodiad hynafol yna. Os fyddai Dad wedi trafod ei bryderon am ei iechyd deg neu ugain mlynedd yn gynharach mae’n hollol bosib y byddai d\u00e2l efo ni heddiw. A dyna ydi’r tristwch mwyaf o bosib; bod diffyg gofyn am help yn gynharach wedi cyfrannu ar ei farwolaeth.<\/p>\n
Ar \u00f4l i Dad farw, bues i’n dioddef o rywbeth yn debyg i iselder. Roeddwn i’n teimlo’n isel am gyfnodau hir, a doeddwn i ddim yn hollol si\u0175r beth oedd yn mynd ymlaen yn fy mywyd. Ac yn hollol groes i’r hyn dwi’n s\u00f4n am heddiw yn y blog yma – nes i ddim siarad efo neb am hyn! Nes i ddim codi\u2019r ffon, siarad hefo ffrind, mynd i weld y meddyg -nes i jest ddim codi’r ffaith fy mod i’n dioddef gyda neb! Nes i ddioddef mewn distawrwydd. I\u2019r pwynt ble ro\u2019 ni m\u00f4r isel doeddwn i ddim isio codi a mynd i\u2019r gwaith. Mi oni ar goll. Ond newidiodd rhywbeth – nes i roi p\u00e2r o treinyrs amdanaf, ac es i run. Ddim yn bell, doeddwn i ddim yn ffit o gwbl! So, ar \u00f4l y bedwaredd allt, nes i stopio am seibiant, a throi i edrych ar yr olygfa…yn syml, roedd be welish i\u2019n anhygoel! A dyna fo…nes i ddisgyn mewn cariad efo rhedeg.<\/p>\n
Dechreuais redeg yn aml wedyn, ag yn araf bach ddaru redeg rhoi ffocws newydd imi! Ag i fi, yn bersonol, roedd o\u2019n achubiaeth. Roedd colli Dad wedi ysgwyd bob dim yn fy mywyd; roedd bob dim roeddwn i’n gwybod ac yn coelio wedi newid, a rhedeg oedd y peth cyntaf ers i Dad farw ddaru roi canolbwynt i\u2019m mywyd. A ddaru canolbwyntio ar redeg helpu fi dechrau cael mwy o reolaeth dros fy mywyd. Mewn gwirionedd, ac wrth edrych yn \u00f4l, byddai trafod pethau oedd yn digwydd efo rhywun wedi helpu gymaint hefyd, ond da ydi hindsight de! <\/p>\n
Dwi ddim yn si\u0175r pam fy mod i’n meddwl ei bod hi ddim yn syniad da is siarad, a hyd heddiw, dwi ddim yn deall pam na wnes i ofyn am dipyn bach o help. Dwi ddim rili yn hollol si\u0175r pam bod yna stigma o gwmpas dynion yn trafod eu hiechyd chwaith, ond mai un peth sy’n sicr – MAE\u2019N RHAID NEWID. Does yna ddim byd yn bod efo gofyn am help. Gan ddoctor, gan ffrind, gan riant, gan gydweithiwr – does dim ots pwy! Y peth pwysig yw, GWNEUD. <\/p>\n
Mae bywyd yn fregus, ac ydan ni am ddisgwyl i\u2019r diwrnod \u2018na pan mai jest rhy hwyr? Na, felly beth am neud y newid heddiw \u2013 gwnewch hyn yn aduniad blwyddyn newydd cynnar i chi eich hun! Os ydych chi’n poeni am unrhyw beth, mae’n amser bod yn onest efo chi’ch hyn, a chychwyn siarad.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nes i gychwyn rhedeg tua phedair blynedd yn \u00f4l ar o i’n Nhad farw. Doedd Dad ddim yn ddyn hynod o ffit; yn ysmygwr, ers ei blentyndod, ac wedi treulio\u2019i […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2840,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_bbp_topic_count":0,"_bbp_reply_count":0,"_bbp_total_topic_count":0,"_bbp_total_reply_count":0,"_bbp_voice_count":0,"_bbp_anonymous_reply_count":0,"_bbp_topic_count_hidden":0,"_bbp_reply_count_hidden":0,"_bbp_forum_subforum_count":0},"categories":[1],"tags":[],"yoast_head":"\n